به گزارش وبدا؛ همزمان با افزایش دمای هوا و شدت گرفتن تابش نور خورشید در آستانه فصل تابستان، توجه به سلامت پوست بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا می‌کند. متخصصان حوزه پوست معتقدند بخش قابل توجهی از آسیب‌های پوستی در طول زندگی انسان، ناشی از تماس مداوم و محافظت‌نشده با نور خورشید است. آسیبی که در کوتاه‌مدت می‌تواند به آفتاب‌سوختگی منجر شود و در بلندمدت زمینه‌ساز پیری زودرس پوست و حتی برخی سرطان‌های پوستی شود.

 

در همین راستا، دکتر مهسا خانزاده متخصص پوست، مو و زیبایی دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی با اشاره به اهمیت مراقبت از پوست در فصل‌های گرم سال اظهار کرد: نور خورشید علاوه بر نور مرئی، حاوی اشعه‌های فرابنفش یا Ultraviolet است که مهم‌ترین آن‌ها اشعه‌هایUVA و UVB هستند. اشعه UVB بیشتر در لایه‌های سطحی پوست اثر می‌گذارد و عامل اصلی آفتاب‌سوختگی به شمار می‌رود، در حالی که اشعه UVA قدرت نفوذ بیشتری دارد و به لایه‌های عمقی پوست می‌رسد و به مرور زمان باعث تخریب کلاژن، ایجاد چین‌وچروک، لک‌های پوستی و افزایش خطر سرطان پوست می‌شود.

 

وی با تأکید بر اینکه بسیاری از آسیب‌های پوستی به صورت تجمعی و در طول سال‌ها رخ می‌دهند، افزود: حتی تماس‌های کوتاه‌مدت اما مکرر با نور خورشید، اگر بدون محافظت مناسب باشد، می‌تواند به تدریج به بافت پوست آسیب وارد کند. به همین دلیل استفاده از ضدآفتاب باید به یک عادت روزانه تبدیل شود و محدود به سفر، کوه‌نوردی یا رفتن به ساحل نباشد.

 

این متخصص پوست درباره انواع ضدآفتاب‌ها توضیح داد: ضدآفتاب‌ها از نظر عملکرد به دو گروه اصلی فیزیکی یا مینرال و شیمیایی تقسیم می‌شوند. در ضدآفتاب‌های فیزیکی از ترکیباتی مانند اکسید روی و دی‌اکسید تیتانیوم استفاده می‌شود که مانند یک سد محافظ روی سطح پوست عمل کرده و اشعه‌های خورشید را بازتاب می‌دهند. این محصولات معمولاً برای پوست‌های حساس، کودکان، زنان باردار و افرادی که پوست مستعد التهاب یا آلرژی دارند مناسب‌تر هستند.

 

دکتر خانزاده ادامه داد: در مقابل، ضدآفتاب‌های شیمیایی حاوی ترکیباتی هستند که اشعه‌های فرابنفش را جذب کرده و آن‌ها را به انرژی گرمایی تبدیل می‌کنند. این نوع ضدآفتاب‌ها اغلب بافت سبک‌تری دارند، سریع‌تر جذب پوست می‌شوند و برای استفاده روزمره و زیر آرایش مورد استقبال بسیاری از افراد قرار گرفته‌اند.

 

این متخصص پوست و زیبایی با اشاره به اهمیت شاخص SPF گفت: SPF یا فاکتور محافظت در برابر آفتاب نشان می‌دهد که یک ضدآفتاب تا چه اندازه می‌تواند پوست را در برابر اشعه UVB محافظت کند. به طور کلی استفاده از ضدآفتاب با SPF حداقل ۳۰ برای استفاده روزمره توصیه می‌شود، اما در شرایطی که فرد زمان طولانی در فضای باز قرار دارد یا شدت تابش بالاست، استفاده از SPF ۵۰ می‌تواند محافظت مؤثرتری ایجاد کند. با این حال باید توجه داشت که تفاوت میزان محافظت میان SPFهای بالا چندان زیاد نیست و آنچه اهمیت بیشتری دارد، استفاده صحیح و تمدید به موقع ضدآفتاب است.

 

دکتر خانزاده در ادامه درباره انتخاب ضدآفتاب متناسب با نوع پوست توضیح داد: افراد با پوست چرب یا مستعد آکنه بهتر است از ضدآفتاب‌های فاقد چربی، ژلی یا فلوئیدی استفاده کنند که منافذ پوست را مسدود نکند. برای پوست‌های خشک، ضدآفتاب‌های کرمی که حاوی ترکیبات مرطوب‌کننده هستند انتخاب مناسب‌تری محسوب می‌شوند. همچنین افرادی که پوست حساس دارند بهتر است از ضدآفتاب‌هایی استفاده کنند که فاقد عطر، الکل و مواد تحریک‌کننده باشند.

 

این متخصص همچنین به پرسشی رایج در میان مردم اشاره کرد و گفت: استفاده از مرطوب‌کننده یا آبرسان پیش از ضدآفتابدر اغلب موارد مفید است و به حفظ رطوبت پوست کمک می‌کند، به‌ویژه در افرادی که پوست خشک دارند. با این حال توصیه می‌شود ابتدا مرطوب‌کننده کاملاً جذب پوست شود و سپس ضدآفتاب روی آن استفاده شود تا لایه محافظتی ضدآفتاب به شکل کامل روی پوست قرار گیرد.

 

وی با اشاره به خطاهای رایج در استفاده از ضدآفتاب اظهار کرد: بسیاری از افراد مقدار بسیار کمی از ضدآفتاب استفاده می‌کنند یا آن را در طول روز تمدید نمی‌کنند. در حالی که برای پوشش کامل صورت و گردن باید مقدار کافی از کرم استفاده شود و حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه پیش از قرار گرفتن در معرض آفتاب روی پوست مالیده شود. همچنین در صورت تعریق، شست‌وشو یا قرارگیری طولانی در فضای باز، تمدید ضدآفتاب هر دو تا سه ساعت یک بار ضروری است.

 

این متخصص پوست و زیبایی درباره نشانه‌های آسیب آفتاب به پوست نیز گفت: قرمزی، التهاب، سوزش، پوسته‌ریزی، تیرگی یا ایجاد لکه‌های قهوه‌ای از علائم اولیه آسیب ناشی از نور خورشید هستند. در بلندمدت نیز تماس مداوم با اشعه‌های فرابنفش می‌تواند باعث کاهش خاصیت ارتجاعی پوست، ایجاد چین‌وچروک زودرس و بروز ضایعات پوستی شود که در برخی موارد نیاز به بررسی تخصصی دارد.

 

دکتر مهسا خانزاده یادآوری کرد: ضدآفتاب به تنهایی کافی نیست و برای محافظت کامل از پوست باید از روش‌های مکمل مانند استفاده از کلاه لبه‌دار، عینک آفتابی استاندارد، لباس‌های روشن و نخی و همچنین پرهیز از قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض نور مستقیم خورشید در ساعات اوج تابش استفاده کرد.

 

به گفته وی، فرهنگ استفاده روزانه از ضدآفتاب می‌تواند نقش مهمی در کاهش بسیاری از مشکلات پوستی در سال‌های آینده داشته باشد.